Gąsiory

Gąsiory dachowe chronią przed wodą i parą wodną

Gąsiory to specjalnie uformowane dachówki lub kształtki, dopasowane do materiału pokrycia dachowego. Osłania się nimi styki połaci w kalenicy i narożach (grzbietach), zabezpieczając dach przed wodą opadową. Gąsiory powinny też umożliwiać odprowadzanie powietrza, które napływa przez otwory przy okapie do szczeliny wentylacyjnej pod pokryciem. Wraz z tym powietrzem przemieszcza się para wodna przenikająca z wnętrza domu. Jeśli nie będzie mogła odparować, wykropli się, trwale zawilgacając ocieplenie i drewniane elementy więźby dachowej. By temu zapobiec, należy umożliwić odprowadzenie pary wodnej przez kalenicę, pozostawiając pod nią pustą przestrzeń. Gdy pod pokryciem znajduje się wysokoparoprzepuszczalna folia dachowa, najlepiej jej ostatni górny pas ułożyć kilka centymetrów poniżej kalenicy. W dachu z deskowaniem krytym papą wykonuje się otwory wylotowe albo wycina w kalenicy lub narożach fragmenty papy.

Jeśli gąsiory są szczelne, funkcję przewietrzania połaci powinny przejąć dachówki lub kominki wentylacyjne, które montuje się tuż poniżej kalenicy.

Układanie gąsiorów na dachu

Dawniej gąsiory układano szczelnie na zaprawę. Można tak było robić, ponieważ przestrzeń pod dachem wykorzystywano jako strych i dzięki temu była dobrze przewietrzana.

Obecnie ze względu na wentylację połaci dachowych zaleca się mocowanie gąsiorów na sucho. Układa się je dopiero, gdy połacie dachu zostaną pokryte dachówkami. Wcześniej jednak wykonuje się pod nie konstrukcję nośną z łaty kalenicowej opartej na wspornikach, które wbija się lub przykręca do krokwi. Bardzo ważne jest właściwe ustalenie położenia górnej krawędzi łat. Zbyt niskie ich usytuowanie uniemożliwi osadzenie gąsiorów, a zbyt wysokie spowoduje nieszczelności, przez które mogą przedostawać się nie tylko deszcz i śnieg, ale również owady i ptaki.

Na łatach kalenicowych rozwija się specjalne taśmy zapewniające jednocześnie szczelność połączenia i właściwą wentylację w kalenicy. Dopiero wtedy gąsiory układa się na zakład (jeden powinien zachodzić na drugi na 7-8 cm) i mocuje się je przy użyciu klamer.